นักวิจัยพบ DNA ไวรัสโบราณบนหน้าหนังสือคริสต์อายุกว่า 1,000 ปี ชี้คลังเอกสารอาจเป็นไทม์แคปซูลทางชีววิทยา

ทีมนักวิจัยจาก University College Dublin ค้นพบร่องรอยสารพันธุกรรม (DNA) ของเชื้อไวรัสฝีดาษแกะ (sheeppox virus) บนเอกสารโบราณ The York Gospels ที่มีอายุเก่าแก่กว่า 1,000 ปี ซึ่งเขียนขึ้นโดยอาลักษณ์ชาวแองโกล-แซกซอน ในช่วงศตวรรษที่ 10 และถูกเก็บรักษาไว้ที่ York Minster มานานหลายร้อยปี

จากการตรวจสอบแผ่นพาร์ชเมนต์ (parchment) หรือกระดาษหนังสัตว์ที่ใช้บันทึกข้อความ ทีมวิจัยตรวจพบดีเอ็นเอของเชื้อดังกล่าว แต่จุดที่น่าแปลกใจคือหนังสัตว์ที่นำมาใช้ทำแผ่นจารึกกลับเป็นหนังของลูกวัวหรือแพะ ไม่ใช่หนังแกะ ทำให้นักวิจัยตั้งข้อสังเกตได้ 2 กรณี คือ อาจเกิดการติดเชื้อข้ามสายพันธุ์ระหว่างสัตว์ หรือเกิดการปนเปื้อนของเชื้อในกระบวนการฟอกและเตรียมหนังสัตว์ในยุคนั้น

ประเด็นที่น่าสนใจจากการค้นพบครั้งนี้:

• ความอันตรายของเชื้อ: ไวรัสฝีดาษแกะจัดเป็นโรคติดต่อร้ายแรงในฝูงปศุสัตว์ โดยเฉพาะสัตว์อายุน้อย แต่ไม่มีหลักฐานว่าแพร่เชื้อสู่มนุษย์
• ข้อมูลพันธุกรรมโบราณ: เชื้อนี้ระบาดในฝูงแกะแถบยูเรเชียมานานกว่า 3,500 ปี และในปัจจุบันยังคงเป็นภัยคุกคามต่อสัตว์เลี้ยงอยู่
• แหล่งข้อมูลใหม่ทางชีววิทยา: คลังเอกสารหรือห้องสมุดประวัติศาสตร์ทั่วโลก อาจทำหน้าที่เป็น "แคปซูลเวลาทางชีววิทยา" ที่บันทึกประวัติการระบาดของโรคในอดีตเอาไว้โดยไม่ตั้งใจ

การถอดรหัสจีโนมของเชื้อก่อโรคโบราณจากเอกสารประวัติศาสตร์ นอกจากจะช่วยให้นักชีววิทยาเข้าใจวิวัฒนาการของไวรัสได้ดีขึ้นแล้ว ยังเป็นประโยชน์ต่อการศึกษาเพื่อหาวิธีกำจัดและควบคุมการระบาดของโรคสายพันธุ์นี้ในปัจจุบันอีกด้วย

ที่มา: Dexerto